Darowizna domu od teściów a obowiązek podatkowy

Ustawa o podatku od spadków i darowizn wskazuje, że jedynie najbliższa rodzina, tj. małżonek, zstępni, wstępni, pasierb, rodzeństwo, ojczym i macocha, może zostać zwolniona z obowiązku zapłaty podatku w przypadku nabycia domu.

Jaki podatek zapłaci współmałżonek?

W przypadku, gdy zięć lub synowa stali się, w wyniku uczynienia darowizny przez teściów, współwłaścicielami domu, muszą zapłacić podatek od spadków i darowizn. Ustawa kształtuje wysokość podatku w następujący sposób:

Możliwość zmniejszenia wysokości podatku

Zięć lub synowa mogą skorzystać z ulgi podatkowej. W przypadku nabycia, w drodze darowizny, współwłasności budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, nie wlicza się do podstawy opodatkowania ich czystej wartości do łącznej wysokości nieprzekraczającej 110 m² powierzchni użytkowej budynku lub lokalu. W odniesieniu do nabycia części (udziału) budynku mieszkalnego lub lokalu ulga przysługuje stosownie do wielkości udziału. 

Zobacz: Komu przysługuje dodatek mieszkaniowy?

Adam i Monika otrzymali od rodziców Moniki, w drodze darowizny, dom o powierzchni użytkowej 110m². W wyniku powyższego stali się współwłaścicielami nieruchomości w ½. Adam może skorzystać z ulgi obejmującej wartość 55 m² powierzchni użytkowej budynku.

Łączna wysokość powierzchni użytkowej budynku lub lokalu, uprawniająca do ulgi, nie może przekroczyć 110 m².

Wymogi uprawniające do ulgi

Z ulgi może skorzystać małżonek, który:

1) w chwili nabycia posiadał obywatelstwo polskie lub obywatelstwo jednego z państw członkowskich Unii Europejskiej lub państw członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) lub miał miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub na terytorium takiego państwa,

2) nie jest właścicielem innego budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub będąc nim przeniesie własność budynku lub lokalu na rzecz zstępnych, Skarbu Państwa albo gminy w terminie 6 miesięcy od dnia złożenia zeznania podatkowego albo zawarcia umowy darowizny w formie aktu notarialnego; 

3) nie posiada (nie przysługuje mu) spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego, spółdzielczego własnościowego prawo do lokalu mieszkalnego lub wynikającego z przydziału spółdzielni mieszkaniowej: prawa do domu jednorodzinnego lub prawa do lokalu w małym domu mieszkalnym, a w razie dysponowania tymi prawami przekaże je zstępnym lub przekaże do dyspozycji spółdzielni, w terminie 6 miesięcy od dnia złożenia zeznania podatkowego albo zawarcia umowy darowizny w formie aktu notarialnego; 

4) nie jest najemcą lokalu lub budynku, a będąc nim rozwiąże umowę najmu w terminie 6 miesięcy od dnia złożenia zeznania podatkowego albo zawarcia umowy darowizny w formie aktu notarialnego; 

5) będzie zamieszkiwać, meldując się na pobyt stały, w nabytym lokalu lub budynku i nie dokona jego zbycia przez okres 5 lat: 

a) od dnia złożenia zeznania podatkowego lub zawarcia umowy darowizny w formie aktu notarialnego – jeżeli w chwili złożenia zeznania lub zawarcia umowy darowizny mieszka i jest zameldowany na pobyt stały w nabytym lokalu lub budynku, 

b) od dnia zamieszkania potwierdzonego zameldowaniem na pobyt stały w nabytym lokalu lub budynku – jeżeli zamieszka i dokona zameldowania na pobyt stały w ciągu roku od dnia złożenia zeznania podatkowego lub zawarcia umowy darowizny w formie aktu notarialnego. 

Jak liczymy termin pięcioletni?

Pięcioletni termin liczy się od dnia zawarcia umowy darowizny w formie aktu notarialnego, o ile w tym dniu obdarowany mieszka i jest zameldowany w darowanym budynku lub lokalu. Jeżeli natomiast obdarowany nie mieszka w darowanym budynku i nie jest zameldowany na pobyt stały, 5 lat Liczy się od dnia zamieszkania potwierdzonego zameldowaniem na pobyt stały – zameldować trzeba się w ciągu roku od dnia zawarcia umowy darowizny w formie aktu notarialnego.

Zobacz serwis: Podatki