Jak zabezpieczyć instalację elektryczną?

Odpowiednie zabezpieczenie potrzebne jest po to, by chronić wszelkie urządzenia elektryczne przed przepaleniem w wyniku skoków napięć oraz zapobiegać ew. pożarom spowodowanym spięciami w instalacji. Osprzęt zabezpieczający najczęściej umieszcza się w rozdzielnicy głównej, znajdującej się w pobliżu wejścia do domu.

Jakie są źródła spięć i przepięć w instalacjach?

• wyładowania atmosferyczne w instalację odgromową budynku,
• wyładowania atmosferyczne w napowietrzną linię zasilającą,
• uderzenie pioruna w metalowe elementy (np. ogrodzenie, brama),
• procesy łączeniowe odbiorników o dużej mocy,
• elektryczność statyczna.

Najpopularniejsze zabezpieczenia instalacji elektrycznej?

Wyłączniki nadprądowe

Potocznie nazywane bezpiecznikami, chronią naszą instalację przed skutkami zwarcia lub nadmiernego obciążenia. Zakłada się je dla poszczególnych obwodów odbiorczych.

Do jednego wyłącznika można podłączyć nie więcej niż 10 gniazdek wtyczkowych lub 20 punktów oświetleniowych.

Urządzenia takie jak: kuchenki elektryczne, bojlery, hydrofory, grzejniki akumulacyjne, pralki, zmywarki (sprzęty podłączone na stałe do instalacji) powinny być zasilane z oddzielnych obwodów zabezpieczonych osobnym wyłącznikiem nadprądowym.

Wyłączniki różnicowo-prądowe

Chronią one instalacje przed porażeniem przed porażeniem przy dotyku pośrednim i bezpośrednim. Kontakt pośredni to np. dotknięcie urządzenia, w którym nastąpiło uszkodzenie izolacji. Kontakt bezpośredni to np. dotknięcie przewodu pod napięciem. Działanie wyłączników polega na porównywaniu prądu płynącego w przewodzie fazowym i neutralnym. Kiedy pojawi się różnica przekraczająca ich prąd uruchomienia, następuje szybkie odłączenie zasilania.

Ograniczniki przepięć 

Inaczej: ochronniki przeciwprzepięciowe. Są to urządzenia chroniące instalację elektryczną przed przepięciami. Buduje się je na bazie iskierników lub warystorów. Iskierniki – przy przekroczeniu pewnej wartości napięcia na zaciskach, tzw. napięcia zapłonu, opór wewnętrzny iskiernika maleje i zaczyna przewodzić prąd. W warystorach jest tak, że w momencie gdy napięcie przekroczy określoną wartość, płynie przez niego prąd powodujący przejęcie energii impulsu, a nawet przepalenie lub rozłączenie bezpiecznika, a zarazem wyłączenie urządzenia.
Ograniczniki przeciwprzepięciowe są alternatywną drogą przepływu dla prądu piorunowego. Jeśli ich nie ma, prąd przedostaje się do instalacji elektrycznej i wszystkicj podłączonych do niej urządzeń. Z ograniczników przeciwprzepięciowych prąd odprowadzany jest przez przewód PE do ziemi. Ich działanie polega na ograniczaniu różnic potencjałów w obiekcie w trakcie przepływu prądu piorunowego.
Do stosowania ograniczników przepięć obliguje rozporządzenie ministra infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. (Dz.U. z 2002 r. nr 75 poz. 690). Zasady tej ochrony reguluje norma PN-IEC 60364-4-443.

Rodzaje ograniczników

Typu B – chronią instalację elektryczną przed skutkami bezpośredniego uderzenia pioruna.

Typu C – chronią instalację elektryczną przed przepięciami powstałymi w wyniku pośrednich wyładowań atmosferycznych lub procesów łączeniowych w sieci elektrycznej, przed przepięciami towarzyszącymi działaniom zabezpieczającym instalację.

Typu B+C (dwustopniowe) – proste w montażu, nie ma ograniczeń pomiędzy poszczególnymi stopniami.

Typu D – stosowane przy zabezpieczaniu bardziej skomplikowanej aparatury (np. medycznej).