Co z mieszkaniem po rozwodzie?

1. Mieszkanie w majątku wspólnym

Jeżeli mieszkanie, lub dom stanowią majątek dorobkowy obojga małżonków- decyzję o jego dalszym losie podejmuje sąd. W zależności od możliwości i okoliczności (w szczególności tego czy byli małżonkowie potrafią się porozumieć) może podjąć różne rozwiązania.

Robi to już na etapie postępowania rozwodowego. Istotną kwestią jest opieka nad dziećmi, rodzic przy którym je pozostawiono ma zdecydowanie większe szanse na uzyskanie mieszkania w wyniku podziału.:

• Sąd decyduje o zasadach korzystania ze wspólnego mieszkania – w szczególności to, czy byli małżonkowie powinni mieszkać wspólnie, a jeśli tak to na jakich zasadach. Może określić sposób finansowania mieszkania, a także zasady korzystania z określonych pomieszczeń.
• W sytuacjach wyjątkowych – związanych z przemocą domową, alkoholizmem małżonka, czy innym negatywnym i groźnym wpływem jednego z małżonków na pozostałych członków rodziny, sąd może orzec o jego eksmisji na wniosek drugiego małżonka
• Jeśli małżonkowie wspólnie tak postanowią , sąd może dokonać podziału mieszkania, lub domu pomiędzy nich (o ile jest to możliwe- np. w przypadku domu), lub przyznać dom na własność jednemu z nich:
  • O ile drugi małżonek zgodzi się go opuścić bez dostarczania lokalu zastępczego.
  • Przyznanie domu na własność jednemu z małżonków, wiąże się z rekompensatą dla drugiego (np. w wyniku dalszego podziału majątku wspólnego).

W przypadku podziału majątku wspólnego w odrębnym postępowaniu, kwestia przydziału mieszkania jest analogiczna do podziału pozostałych składników majątku. – z uwzględnieniem (ponownie) tego, na kim spoczywa obowiązek opieki nad dziećmi.

W przypadku lokatorskiego prawa do lokalu spółdzielczego, istotne jest przyznanie lokalu jednemu z małżonków- nie może bowiem być przedmiotem innej współwłasności niż wspólność małżeńska. Nie można również go sprzedać, ani rozporządzać udziałem. Jeśli w ciągu 2 lat od rozwodu nie zostanie to uregulowane spółdzielnia może wygasić prawo do lokalu.

2. Dom w majątku odrębnym małżonków.

Jeśli dom należy wyłącznie do jednego z małżonków, prawo rodzinne i opiekuńcze niestety nie pomaga małżonkowi „bezdomnemu”.
Zważywszy na to, że tego typu nieruchomość należy do majątku odrębnego jednego z małżonków, nie jest możliwe jego przydzielenie drugiemu małżonkowi, jak również eksmisja małżonka-właściciela na wniosek drugiego.
Pozostają próby uzyskania mieszkania socjalnego, lub mieszkanie u rodziny. Brak lokalu mieszkalnego może determinować wysokość alimentów.