REKLAMA

REKLAMA

Kategorie
Zaloguj się

Zarejestruj się

Proszę podać poprawny adres e-mail Hasło musi zawierać min. 3 znaki i max. 12 znaków
* - pole obowiązkowe
Przypomnij hasło
Witaj
Usuń konto
Aktualizacja danych
  Informacja
Twoje dane będą wykorzystywane do certyfikatów.

Zasiedzenie rzeczy a wynagrodzenie za wcześniejsze korzystanie [SN]

sąd najwyższy pytanie prawne skarga kasacyjna zasiedzenie nieruchomości dekret bieruta roszczenie
Sąd Najwyższy odpowiedział na pytanie prawne - utrata własności rzeczy na skutek zasiedzenia nie powoduje wygaśnięcia roszczenia byłego właściciela o wynagrodzenie za korzystanie z rzeczy w okresie poprzedzającym upływ terminu zasiedzenia.
ShutterStock

REKLAMA

REKLAMA

Sąd Najwyższy w dniu 3 kwietnia 2024 r. orzekł, że utrata gruntu na skutek zasiedzenia nie wyklucza roszczenia o wynagrodzenie za wcześniejsze korzystanie z tej nieruchomości.

Zasiedzenie nie wyklucza roszczenia o wcześniejsze korzystanie z tej nieruchomości

Utrata własności rzeczy na skutek zasiedzenia nie powoduje wygaśnięcia roszczenia byłego właściciela o wynagrodzenie za korzystanie z rzeczy w okresie poprzedzającym upływ terminu zasiedzenia - głosi środowa [red. 3.04.2024] uchwała Sądu Najwyższego, podjęta na tle sprawy o stołeczną nieruchomość.

REKLAMA

Uchwałę podjął skład siedmiorga sędziów Izby Cywilnej SN pod przewodnictwem prezes tej Izby Joanny Misztal-Koneckiej.

"Utrata własności rzeczy nie powoduje utraty możliwości żądania od posiadacza wynagrodzenia za korzystanie z rzeczy w okresie, w którym właścicielowi prawo to przysługiwało" - powiedział w uzasadnieniu ustnym uchwały sędzia sprawozdawca Adam Doliwa. Jak podkreślił, w związku z tym "nie można uznać, że utrata własności na skutek zasiedzenia sama w sobie pociąga za sobą wygaśnięcie roszczenia o wynagrodzenie za korzystanie z rzeczy oraz roszczenie o zwrot pożytków lub ich wartości".

Zasiedzenie nieruchomości - Kodeks cywilny

REKLAMA

Zgodnie z Kodeksem cywilnym posiadacz nieruchomości niebędący jej właścicielem nabywa własność, jeżeli posiada nieruchomość nieprzerwanie od 20 lat jako posiadacz samoistny. "Po upływie lat trzydziestu posiadacz nieruchomości nabywa jej własność, choćby uzyskał posiadanie w złej wierze" - stanowi ponadto K.c.

Jednak zgodnie z K.c. od chwili, w której posiadacz dowiedział się o wytoczeniu przeciwko niemu powództwa o wydanie rzeczy, jest on obowiązany do wynagrodzenia za korzystanie z rzeczy. Problem, którym zajął się w środę SN, wynikał jednak z faktu, że posiadacz stał się już właścicielem na skutek zasiedzenia, zaś dotychczasowy właściciel był już "byłym właścicielem".

Dalszy ciąg materiału pod wideo

Nieruchomość objęta dekretem Bieruta - zasiedzenie

REKLAMA

W sprawie, która trafiła do SN, chodziło o nieruchomość objętą dekretem Bieruta, która w 1978 roku została przekazana w użytkowanie, jako część większych terenów, jednej z warszawskich uczelni. Po zmianach ustawowych wojewoda stwierdził nabycie z mocy prawa własności nieruchomości przez uczelnię. Tymczasem na mocy orzeczenia sądu rejonowego zamieszkująca tą nieruchomość od czasów powojennych rodzina nabyła ją - od października 2005 roku - przez zasiedzenie. Wówczas uczelnia wytoczyła sprawę o wydanie nieruchomości i wynagrodzenie za bezumowne korzystanie oraz pobrane pożytki - łącznie 300 tys. zł.

Sądy obu instancji oddaliły to powództwo. Uznały m.in. za utrwalony pogląd, że "osobie, która utraciła własność rzeczy wskutek jej zasiedzenia przez posiadacza, nie przysługuje wobec posiadacza roszczenie o wynagrodzenie za korzystanie z rzeczy bez tytułu prawnego w okresie poprzedzającym dzień zasiedzenia".

Skarga kasacyjna do Sądu Najwyższego i pytanie prawne

Do SN trafiła skarga kasacyjna powoda, a troje sędziów tej Izby pod przewodnictwem I prezes SN Małgorzaty Manowskiej rozpoznając tę skargę w lutym 2022 roku zdecydowało o skierowaniu do poszerzonego składu pytania prawnego, "czy byłemu właścicielowi może przysługiwać przeciwko posiadaczowi samoistnemu rzeczy roszczenie o wynagrodzenie za bezumowne korzystanie z niej za okres poprzedzający nabycie przez tego posiadacza własności rzeczy w drodze zasiedzenia?".

W uzasadnieniu uchwały będącej odpowiedzią na to zagadnienie SN wskazał, że "dopuszczenie możliwości żądania zapłaty wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z nieruchomości przez byłego właściciela, który utracił własność na rzecz dotychczasowego posiadacza, nie niweczy funkcji porządkującej zasiedzenia". "To odmówienie byłemu właścicielowi roszczenia o wynagrodzenie za okres bezprawnego władania jego rzeczą, osłabia pewność i bezpieczeństwo obrotu prawnego. W określonych okolicznościach sprzyjać może zwiększeniu poczucia niesprawiedliwości po stronie byłego właściciela, z punktu widzenia którego samo zasiedzenie może budzić moralne wątpliwości" - podkreślił sędzia Doliwa.

"Przyznanie byłemu właścicielowi omawianego roszczenia umożliwi wzmocnienie prawa jako takiego, przez realizację przysługujących podmiotom uprawnionym ich praw, bez wprowadzenia ograniczeń prawa własności nieprzewidzianych w ustawie" - ocenił sędzia SN.

Zdaniem SN roszczenie o wynagrodzenia za korzystanie z rzeczy "należy traktować jako odrębne i samodzielne w stosunku do roszczenia o wydanie rzeczy". "Samodzielność roszczeń należy rozumieć w ten sposób, że utrata prawa własności wskutek zasiedzenia nie powoduje utraty roszczeń uzupełniających za okres, w którym były właściciel dysponował jeszcze tytułem prawa własności" - wyjaśnił sędzia Doliwa.

"Zasiedzenie nie ma wpływu na byt roszczeń obligacyjnych (wynikających np. z najmu, dzierżawy, czy użyczenia - PAP), powstałych przed stwierdzeniem zasiedzenia. Nabycie w drodze zasiedzenia nie oznacza, że wygasają wszystkie uprawnienia byłego właściciela związane z rzeczą" - uzasadniał SN.

Sędzia Doliwa zastrzegł, że podjęta uchwała "ma charakter ogólny", a jej celem jest rozstrzygniecie "pojmowanego w sposób ogólny zagadnienia prawnego". "To nie jest orzeczenie, które rozstrzyga konkretną sprawę" - dodał. Tę konkretną sprawę będzie musiał rozstrzygnąć skład, który zadał pytanie. (PAP)

autor: Marcin Jabłoński

Autopromocja

REKLAMA

Źródło: PAP

Oceń jakość naszego artykułu

Dziękujemy za Twoją ocenę!

Twoja opinia jest dla nas bardzo ważna

Powiedz nam, jak możemy poprawić artykuł.
Zaznacz określenie, które dotyczy przeczytanej treści:

REKLAMA

QR Code
Nieruchomości
Zapisz się na newsletter
Zobacz przykładowy newsletter
Zapisz się
Wpisz poprawny e-mail
W Polsce trzeba wyburzyć ponad 6,5 tys. mieszkań lub domów. Kto nie może się czuć bezpiecznie?

Z danych Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego wynika, że ponad 2,2 mln Polek i Polaków mieszka w domach jednorodzinnych i kamienicach, które mają już ponad 100 lat. Nikt nie wie, czy te osoby mogą się czuć bezpiecznie. Eksperci portalu GetHome.pl dotarli do informacji z GUNB, z których wynika, że liczba budynków mieszkalnych do rozbiórki stale rośnie.

Senat zdecydował w sprawie wakacji kredytowych

Senat przyjął bez poprawek ustawę o wakacjach kredytowych. Nowe przepisy teraz trafią do podpisu prezydenta. Jak szacuje resort finansów z z wakacji kredytowych w tym roku będzie mogło maksymalnie skorzystać 562 tys. kredytobiorców.

Wiśnia ozdobna i jej najpiękniejsze odmiany do ogrodu – którą wybrać?

Wiśnia ozdobna uznawana jest za najpiękniej kwitnące drzewo. Jakie odmiany wiśni ozdobnej są najładniejsze? My polecamy Kanzan, Amanogawa, Royal Burgundy i Shirotae. Którą wybrać? Podpowiadamy.

Ministerstwo Finansów: nie będzie przedłużenia wakacji kredytowych poza 2024 rok. Od 2025 r. pomoc dla kredytobiorców tylko z FWK

Ministerstwo Finansów nie przewiduje przedłużania wakacji kredytowych poza 2024 rok. Od 2025 roku wspieranie kredytobiorców w trudnej sytuacji w całości przejmie Fundusz Wsparcia Kredytobiorców. Taką informację przekazał w Senacie 17 kwietnia 2024 r. wiceminister finansów Jurand Drop.

REKLAMA

Ile kosztuje wykończenie mieszkania pod klucz przez dewelopera?

Nie tylko inwestorzy chcą wykańczać mieszkania pod klucz, również kupujący mieszkania na własny użytek coraz częściej korzystają z tej możliwości. Są pakiety podstawowe, jak i projekty indywidualne. Ile trzeba zapłacić? 

W Łodzi na wyburzenie czekają budynki z niemal 2,3 tys. mieszkań. A jak w innych miastach?

W Polsce w ponadstuletnich kamieniach mieszka więcej niż 2,2 mln rodaków. Czy to bezpieczne? Z danych Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego wynika, że liczba budynków mieszkalnych do rozbiórki stale rośnie.

Ile kosztuje wykończenie mieszkania – cena za m2? [PORADNIK]

Wykończenie mieszkania – cena za m2 różni się w zależności od standardu wykończenia mieszkania. Jaka jest cena metra kwadratowego robocizny? Prezentujemy krótki poradnik - wykończenie mieszkania deweloperskiego pod klucz krok po kroku. Sprawdź, od czego zacząć i co robić po kolei.

Wyjeżdżasz na długi weekend? Sprawdź, jak zabezpieczyć puste mieszkanie

W tym roku majówkowy weekend może być naprawdę długi, dlatego więcej Polaków niż przed rokiem planuje w tym czasie wyjazd. To niestety też idealny czas dla złodziei. Rok temu wiosną było średnio 6666 włamań miesięcznie! Jak się zabezpieczyć? 

REKLAMA

Ceny materiałów budowlanych - prognozy 2024

Co z cenami materiałów budowlanych w 2024 roku? Ostatnie wyliczenia pokazują, że ceny materiałów budowlanych spadają już kolejny miesiąc z rzędu. Niekoniecznie mamy jednak do czynienia ze stałym trendem. Może być to korekta, spowodowana nadmiernym wywindowaniem cen w ubiegłym roku. Pojawia się również pytanie, jak na to wszystko wpłynie nowy program mieszkaniowy “Mieszkanie na start”, proponowany przez rząd.

Czy Polacy chętnie kupują nowe mieszkania w tym roku?

Czy Polacy są zainteresowani kupnem nowych mieszkań? Czy decyzja o zakupie przekładana jest do czasu ruszenia nowego rządowego programu? Czy deweloperzy są zadowoleni z wyników sprzedaży i jakich rezultatów spodziewają się w 2024 roku?

REKLAMA