W jakiej wysokości należy się odszkodowanie za wywłaszczoną nieruchomość?

Podstawą do określenia wysokości należnego odszkodowania stanowi wartość nieruchomości wywłaszczanej według jej stanu w dniu wydania decyzji ustalającej wysokość odszkodowania lub w dniu zajęcia nieruchomości (por. 130 ust. 1 u.g.n.). Jeżeli wywłaszczana nieruchomość obciążona jest ograniczonymi prawami rzeczowymi, np. użytkowaniem lub służebnością drogi koniecznej, wypłacane właścicielowi odszkodowanie ulega pomniejszeniu o odszkodowanie należne osobom, którym przysługują te prawa. W przypadku nieruchomości obciążonych hipoteką wysokość odszkodowania dla wierzyciela hipotecznego obejmuje wysokość należności głównej wraz z odsetkami. Wysokość odszkodowania jest ustalana przez organ w drodze decyzji administracyjnej na podstawie operatu szacunkowego sporządzonego przez biegłego rzeczoznawcę. Ustalenie wysokości odszkodowania następuje bądź w drodze decyzji wywłaszczeniowej bądź w drodze oddzielnej decyzji administracyjnej.

W przypadku wywłaszczeń m.in. na potrzeby realizacji inwestycji w zakresie linii kolejowych, organizacji turnieju EURO 2012 czy inwestycji w zakresie terminala regazyfikacyjnego gazu ziemnego, przewidziana została możliwość ustalenia wysokości odszkodowania w drodze negocjacji pomiędzy inwestorem oraz osobami wywłaszczanymi. Ustawodawca w powyższych przypadkach zakreślił ramy czasowe, w których strony mogą uzgodnić wysokość odszkodowania (2 miesiące), a w przypadku nie osiągnięcia kompromisu, organ zobowiązany jest do wydania decyzji ustalającej wysokość odszkodowania.

Niektóre z obowiązujących regulacji, np. dotyczące wywłaszczeń na potrzeby inwestycji w zakresie dróg publicznych, torów kolejowych, turnieju Euro 2012, czy też inwestycji związanych z budową terminala regazyfikacyjnego w Świnoujściu, przewidują zwiększenie wysokości należnego odszkodowania o 5%, jeżeli jej właściciel w określonym terminie dobrowolnie wyda nieruchomość inwestorowi. Powyższe ustawy przewidują także dodatkowe odszkodowanie dla właścicieli wywłaszczanych lokali mieszkalnych lub budynków zabudowanych domem mieszkalnym w kwocie 10.000 złotych. Warunkiem uzyskania dodatkowego odszkodowania jest zamieszkiwanie w wywłaszczanej nieruchomości przez jej właściciela.

Zobacz serwis: Najem

Wchodząca w życie z dniem 27 listopada 2010 roku nowelizacja ustawy o gospodarce nieruchomościami wprowadza w przypadku wywłaszczeń dokonywanych na podstawie ustawy o gospodarce nieruchomościami możliwość wypłaty zaliczki na poczet odszkodowania, jeżeli wydano decyzje o natychmiastowym zajęciu nieruchomości. Powyższa zaliczka wypłacana jest na wniosek właściciela w wysokości nie przekraczającej 70% należnego odszkodowania.

Oprócz powyższego, trzeba także pamiętać, iż adresatom decyzji ustalającej wysokość odszkodowania niezadowolonym z jej rozstrzygnięcia przysługuje prawo odwołania się od decyzji do organu wyższej instancji.

Zobacz serwis: Nieruchomości