Czy kranówka jest czysta? 2 litry dziennie kosztują jedyne 12 zł rocznie. Czy Polacy piją wodę z kranu?

• 2 litry kranówki dziennie kosztują jedyne 12 zł rocznie
• Ilu Polaków pije kranówkę?
• Woda z kranu kosztuje grosze
• Jakość wody z kranu a instalacja
• Bezpieczna kranówka - jak korzystać?

2 litry kranówki dziennie kosztują jedyne 12 zł rocznie

2 litry kranówki dziennie kosztują w Warszawie niespełna 12 zł rocznie. Mimo to głównie po wodę z kranu sięga zaledwie 18% Polaków, a niemal co drugi wybiera przede wszystkim wodę butelkowaną. Nie musi to wynikać z braku zaufania do wodociągów. Najnowsze badanie Uponor (GF) pokazuje, że 71,6% Polaków dobrze lub bardzo dobrze ocenia wodę dostarczaną do domu, ale jednocześnie 53% uważa, że po przejściu przez instalację budynku wymaga ona dodatkowego uzdatniania. Co może dziać się z wodą na ostatnich metrach jej drogi do kranu i czy w końcu przekonamy się do kranówki?

Ilu Polaków pije kranówkę?

Dane NielsenIQ pokazują, że woda z kranu stopniowo zyskuje na znaczeniu. W badaniu NIQ Omnibus z sierpnia 2025 roku 56% respondentów zgodziło się ze stwierdzeniem, że zamiast wody butelkowanej częściej korzysta z kranówki. Jednocześnie 60% zadeklarowało, że z powodu wyższych cen ogranicza zakupy napojów. Na wyniki sprzedaży wpływa także pogoda. Wiosna i lato 2025 roku były chłodniejsze niż rok wcześniej, a od maja do sierpnia wolumen sprzedaży wody mineralnej zmniejszył się o 8% rok do roku. W całym dwunastomiesięcznym okresie objętym analizą spadek wyniósł 2%.

Nie oznacza to jednak, że woda butelkowana przestała dominować. Według badania ABR SESTA i SYNO z 2024 roku wybierało ją przede wszystkim 48% Polaków. Głównie po kranówkę sięgało 18% badanych, natomiast 32% korzystało z obu źródeł. Badania opisują dwa różne zjawiska: ABR SESTA i SYNO pokazuje dominujące źródło wody, natomiast NielsenIQ – kierunek zmiany zachowań konsumentów. Warto wiedzieć, że jednym z powodów zmiany nawyków może być duża różnica cenowa. Koszt wody z kranu zależy od miejscowości i obowiązującej taryfy, jednak skalę dobrze pokazuje przykład Warszawy.

Woda z kranu kosztuje grosze

Od 11 lipca 2026 roku łączna stawka za dostarczenie metra sześciennego wody i odprowadzenie ścieków wynosi w stolicy 16,35 zł. To około 1,64 grosza za litr. Osoba pijąca dwa litry kranówki dziennie zużywa w ciągu roku około 730 litrów, co przekłada się na wydatek wynoszący 11,94 zł. Taryfy w innych miejscowościach mogą się różnić, jednak woda z kranu nadal kosztuje zazwyczaj grosze za litr. W jej cenie nie ma kosztów opakowania, transportu, magazynowania i ekspozycji produktu w sklepie.

- Jeżeli woda dostarczana przez lokalne przedsiębiorstwo wodociągowe spełnia wymagania jakościowe, a instalacja w budynku została prawidłowo zaprojektowana i jest właściwie utrzymywana, kranówka może być podstawowym źródłem codziennego nawodnienia. Niska cena nie oznacza w tym przypadku niższej jakości. Trzeba jednak pamiętać, że wodociąg nie jest ostatnim etapem drogi wody do naszej szklanki – mówi Adrian Kisiel, ekspert Uponor (GF).

Jakość wody z kranu a instalacja

Wyniki badania Uponor (GF) wskazują, że większe wątpliwości niż sama sieć wodociągowa może budzić ostatni etap drogi wody – instalacja znajdująca się wewnątrz budynku: 53% Polaków uważa, że woda po przejściu przez instalację wymaga dodatkowego uzdatniania, mimo że 71,6% dobrze lub bardzo dobrze ocenia jakość wody dostarczanej przez wodociągi.

Zanim woda trafi do szklanki, przepływa przez przyłącze, piony, przewody rozprowadzające i armaturę. Na jej właściwości mogą wpływać materiały wykorzystane w instalacji, jej stan techniczny, temperatura wody, czas pozostawania w przewodach oraz sposób zaprojektowania i użytkowania całego systemu.

Jednym z najważniejszych czynników jest stagnacja, czyli długie pozostawanie wody bez ruchu. Zastojom mogą sprzyjać przewymiarowane przewody, nieużywane odgałęzienia oraz punkty poboru, z których korzysta się sporadycznie. Dotyczy to między innymi mieszkań pozostawionych na dłuższy czas podczas urlopu, rzadko używanych łazienek i budynków użytkowanych sezonowo. - Instalacja nie jest wyłącznie zestawem rur ukrytych w ścianach. Powinna ograniczać miejsca stagnacji, zapewniać regularną wymianę wody w przewodach oraz pomagać w utrzymaniu właściwej temperatury wody zimnej i ciepłej. Latem szczególnym wyzwaniem może być nagrzewanie się zimnej wody, między innymi z powodu niedostatecznej izolacji lub prowadzenia przewodów zimnej i ciepłej wody zbyt blisko siebie – wyjaśnia Adrian Kisiel, Uponor, (GF).

W starszych budynkach znaczenie ma również stan techniczny instalacji, w tym obecność korozji i osadów. Niepokój powinny wzbudzić utrzymujące się zmiany smaku, zapachu, barwy lub przejrzystości wody. Brak widocznych zmian nie potwierdza jednak samodzielnie jej jakości, dlatego podstawowym źródłem informacji powinny być aktualne komunikaty lokalnego przedsiębiorstwa wodociągowego.

Bezpieczna kranówka - jak korzystać?

Osoby, które chcą ograniczyć zakup wody butelkowanej, powinny:

• sprawdzać aktualne informacje o jakości wody publikowane przez lokalne przedsiębiorstwo wodociągowe;
• do picia i przygotowywania posiłków korzystać z zimnej wody;
• po dłuższej przerwie w używaniu kranu pozwolić zimnej wodzie płynąć do momentu ustabilizowania się jej temperatury;
• regularnie czyścić perlatory i inne elementy armatury;
• wymieniać wkłady filtrów zgodnie z zaleceniami producenta;
• reagować na utrzymujące się zmiany smaku, zapachu, barwy lub przejrzystości wody;
• zadbać o przegląd instalacji, szczególnie w starszych budynkach.

Jeżeli niepokojące zmiany nie ustępują po przepłukaniu instalacji, problem należy zgłosić zarządcy budynku lub lokalnemu przedsiębiorstwu wodociągowemu. W uzasadnionych przypadkach można również zlecić badanie wody w akredytowanym laboratorium.

Powrót wysokich temperatur ponownie zwiększy znaczenie regularnego nawadniania, ale nie musi oznaczać kolejnych zgrzewek przynoszonych ze sklepu. Warunkiem częstszego korzystania z kranówki jest jednak zaufanie nie tylko do wodociągów, lecz także do instalacji prowadzącej wodę do naszego kranu.

Źródło: GF Building Flow Solutions