Sąd Najwyższy: Sąsiad nie musi prosić o zgodę na dostęp do rowu melioracyjnego

• Zmiana kierunku wód opadowych często dzieli sąsiadów
• Sąsiad nie musi prosić o zgodę na dostęp do rowu melioracyjnego

Na początku maja 2026 roku pisaliśmy o tym, jaki kierunek mogą obrać spory sąsiadów o zalaną działkę. Chodziło o przypadek, w którym doszło do zmiany stosunków wodnych, a sprawy nie udało się załatwić na szczeblu gminy i nabrała ona dalszego biegu. Ostatecznie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wydał wyrok z 26 marca 2026 r. (sygn. akt II SA/Kr 207/26), w którym wskazał m.in., że szkody jakie wystąpić mogą w przyszłości na skutek naruszenia stosunków wodnych także stanowią podstawę do orzekania w zakresie stosunków wodnych.

Zmiana kierunku wód opadowych często dzieli sąsiadów

Pozostając w tematyce stosunków wodnych między sąsiadami warto zwrócić uwagę również na postanowienie Sądu Najwyższego z 10 kwietnia 2026 r. (sygn. akt I CSK 2401/25), którym odmówiono przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej. Dotyczyła ona wieloletniego sporu między sąsiadami, któremu początek dały działania właściciela działki, przez którą przebiegał rów melioracyjny, a który podwyższył je poziom, w efekcie czego wody opadowe zmieniły kierunek i zaczęły spływać na działkę jego sąsiadów. Na początkowym etapie postępowania organy samorządowe nakazały właścicielowi działki zbudowanie instalacji odprowadzającej wodę do rowu, a zalewanym sąsiadom podłączenie się do niej. W dalszym toku sąd cywilny ustanowił służebność przesyłu polegającą na posadowieniu na działce „zalewającego” sąsiada niewidocznej rury odprowadzającej wody opadowe do rowu melioracyjnego znajdującego się poza jej terenem. Z tego tytułu ustalono jednorazowe wynagrodzenie w wysokości 25 tys. zł, które w toku dalszego postępowania zostało obniżone do 5 tys. złotych.

Sąsiad nie musi prosić o zgodę na dostęp do rowu melioracyjnego

To jednak nie zakończyło sporu, a do Sądu Najwyższego wniesiono skargę kasacyjną. Jej autorem był „zalewający” sąsiad, który domagał się unieważnienia przeprowadzonego postępowania. Sąd Najwyższy nie dopatrzył się jednak ku temu wystarczających powodów, a w wydanym postanowieniu przypomniał, że rowy melioracyjne jako urządzenia melioracji wodnej służą nie tylko właścicielowi gruntu, przez który przebiegają, lecz także właścicielom innych nieruchomości, na które mogą wywierać korzystny wpływ. Znoszenie przez właściciela nieruchomości, której rów jest częścią składową, odprowadzania i przepływu wód z sąsiednich nieruchomości stanowi jedno z ograniczeń współkształtujących prawo własności w rozumieniu art. 140 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny.