Przedawnienie roszczeń majątkowych

Zapisz się na nasz newsletter

Podstawowy termin przedawnienia wynosi 10 lat, natomiast dla roszczeń dotyczących świadczeń okresowych oraz związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej – 3 lata. Różnica związana jest z profesjonalizmem, który mogą w różnym stopniu prezentować poszczególni uczestnicy. Terminy są jednoznacznie wskazane przez ustawodawcę i nie mogą być przez strony ani skracane ani wydłużane.

Bieg terminu przedawnienia liczyć należy począwszy od dnia, w którym roszczenie zyskało cechę wymagalności (na przykład upłynął termin zapłaty wystawionej faktury).

Nie rozpoczyna się bieg przedawnienia, a jeśli bieg już się rozpoczął – ulega on zawieszeniu:

• W stosunku do roszczeń dzieci przeciwko rodzicom – przez czas trwania władzy rodzicielskiej. Jest to niewątpliwie potrzebny zapis, aby nie dochodziło do sytuacji, w których dziecko pozbawione jest ochrony przysługujących mu wobec rodziców roszczeń;
• Co do roszczeń osób nie mających pełnej zdolności do czynności prawnych przeciwko osobom sprawującym opiekę lub kuratelę – przez okres sprawowania wspomnianej opieki lub kurateli. Pełną zdolność do czynności prawnych uzyskuję się z momentem ukończenia pełnoletniości;
• Co do roszczeń przysługujących jednemu małżonkowi wobec drugiego – przez cały czas trwania małżeństwa;
• W stosunku do wszystkich roszczeń, kiedy z powodu działania siły wyższej uprawniony nie może dochodzić swoich praw przed sądem lub innym organem powołanym do rozpoznawania spraw danego rodzaju – przez czas trwania danej przeszkody.

Przedawnienie roszczeń wobec osoby, która nie posiada pełnej zdolności do czynności prawnych, nie może upłynąć wcześniej aniżeli z upływem dwóch lat od ustanowienia dla niej przedstawiciela ustawowego lub od zniknięcia przyczyny uzasadniającej jego ustanowienie.

Niezależnie od okresu trwania ani terminu, bieg przedawnienia jest przerywany przez:

• Każdą czynność dokonaną przed sądem albo innym organem upoważnionym do rozpoznawania spraw czy egzekwowania roszczeń, sądem polubownym, zmierzającą bezpośrednio do dochodzenia, ustalenia albo zaspokojenia czy zaspokojenia roszczenia
• Uznanie roszczenia przez osobę, przeciwko której ono przysługuje;
• Wszczęcie mediacji (osoba trzecia pomaga zainteresowanym w określeniu własnych oczekiwań oraz możliwości osiągnięcia porozumienia).

Jeżeli na skutek przerwania biegu przedawnienia, roszczenie nie zostanie zaspokojone i strona chce dochodzić go w dalszym ciągu, po każdym przerwaniu termin przedawnienia biegnie na nowo. Jeżeli przerwanie przedawnienia nastąpiło przez czynność podjętą w opisanym wyżej postępowaniu, przedawnienie nie biegnie na nowo do momentu zakończenia danego postępowania.

Jeśli roszczenie zostało stwierdzone orzeczeniem sądu lub innego uprawnionego organu albo ugodą, przedawnia się z upływem dziesięciu lat, mimo, że ogólny termin przedawnienia roszczeń danego rodzaju mógłby być krótszy.