Prezydent Andrzej Duda podpisał ustawę o zmianie ustawy o wsparciu kredytobiorców, którzy zaciągnęli kredyt mieszkaniowy i znajdują się w trudnej sytuacji finansowej oraz ustawy o finansowaniu społecznościowym dla przedsięwzięć gospodarczych i pomocy kredytobiorcom. Obowiązywanie mechanizmu wakacji kredytowych zostało przedłużone na rok 2024.
- Nowelizacja ustaw – przedłużenie wakacji kredytowych
- Wskaźnik raty do dochodu
- Miesięczny dochód gospodarstwa domowego
- Wysokość wsparcia, umorzenie rat
- Zawieszenie spłaty kredytu
- Kredyt udzielony przez BGK
- Wejście w życie ustawy
Nowelizacja ustaw – przedłużenie wakacji kredytowych
Ustawa podpisana przez prezydenta nowelizuje:
- ustawę z dnia 9 października 2015 r. o wsparciu kredytobiorców, którzy zaciągnęli kredyt mieszkaniowy i znajdują się w trudnej sytuacji finansowej (j.t. Dz.U. z 2023 r. poz. 2452) oraz
- ustawę z dnia 7 lipca 2022 r. o finansowaniu społecznościowym dla przedsięwzięć gospodarczych i pomocy kredytobiorcom (Dz.U. z 2023 r. poz. 414 ze zm.).
Podpisana ustawa ma na celu czasowe przedłużenie okresu obowiązywania rozwiązań osłonowych w postaci wakacji kredytowych oraz zwiększanie wykorzystania środków z Funduszu Wsparcia Kredytobiorców.
Wskaźnik raty do dochodu
Nowelizacja ustawy o wsparciu kredytobiorców, którzy zaciągnęli kredyt mieszkaniowy i znajdują się w trudnej sytuacji finansowej przewiduje zmianę wskaźnika wydatków kredytobiorcy związanych z obsługą miesięcznej raty kapitałowej i odsetkowej kredytu mieszkaniowego do miesięcznego dochodu gospodarstwa domowego kredytobiorcy (tzw. wskaźnika RdD – Raty do dochodu).
Ustawa przewiduje ustalenie tego parametru na poziomie 40%, w miejsce obecnego 50%. Jeżeli stosunek wydatków kredytobiorcy związanych z obsługą miesięcznej raty kapitałowej i odsetkowej kredytu mieszkaniowego będzie wyższy niż 40% dochodu jego gospodarstwa domowego, będzie on mógł wnioskować o wsparcie lub pożyczkę na spłatę zadłużenia.
Miesięczny dochód gospodarstwa domowego
Kolejną zmianą w ustawie o wsparciu kredytobiorców jest zwiększenie kwoty dochodu uprawniającego do uzyskania wsparcia lub pożyczki na spłatę zadłużenia. Skorzystanie ze wsparcia będzie możliwe, jeżeli miesięczny dochód gospodarstwa domowego pomniejszony o miesięczne koszty obsługi kredytu mieszkaniowego nie będzie przekraczał dwuipółkrotności dochodów określonych w ustawie o pomocy społecznej.
Obecnie obowiązuje warunek nieprzekroczenia dwukrotności tej kwoty.
Wysokość wsparcia, umorzenie rat
Okres przez jaki wsparcie będzie udzielane ulegnie wydłużeniu z 36 do 40 miesięcy. Wartość maksymalnego wsparcia ulegnie zwiększeniu z 2000 zł do 3000 zł oraz wydłużony zostanie okres spłat wsparcia (lub pożyczki) z 144 rat do 200 rat. Maksymalna wysokość wsparcia lub pożyczki wyniesie 120 tys. zł.
Możliwe będzie umorzenie 66 rat po dokonaniu terminowej spłaty 134 rat. Aktualnie obowiązujące przepisy dopuszczają umorzenie 44 rat, po dokonaniu bez opóźnienia spłaty 100 rat. W wyniku takiego rozwiązania kwota umorzenia będzie mogła wynieść 39,6 tys. zł (66 rat) w miejsce obecnych 22 tys. zł.
Zawieszenie spłaty kredytu
W wyniku nowelizacji ustawy o finansowaniu społecznościowym dla przedsięwzięć gospodarczych i pomocy kredytobiorcom zostanie przedłużone obowiązywanie mechanizmu wakacji kredytowych na rok 2024. Nowelizacja przewiduje, aby zawieszenie to przysługiwało w wymiarze dwóch miesięcy od dnia 1 czerwca 2024 r. do dnia 31 sierpnia 2024 r. oraz w wymiarze dwóch miesięcy od dnia 1 września 2024 r. do dnia 31 grudnia 2024 r.
Zawieszenie spłaty kredytu będzie przysługiwało konsumentowi, jeżeli wartość udzielonego kredytu nie przekroczy 1200 tys. zł oraz średnia arytmetyczna wartość wskaźnika RdD za okres ostatnich trzech miesięcy poprzedzających miesiąc złożenia wniosku będzie przekraczać 30% albo na dzień złożenia wniosku uprawniony kredytobiorca ma na utrzymaniu co najmniej troje dzieci.
Wniosek o zawieszenie spłaty kredytu będzie weryfikowany na dotychczasowych zasadach. Wraz z wnioskiem będzie składane stosowne oświadczenie, że wniosek dotyczy umowy zawartej w celu zaspokojenia własnych potrzeb mieszkaniowych oraz, że spełniony jest warunek kryterium dochodowego.
Kredyt udzielony przez BGK
Ustawa przedłuża także możliwość korzystania z instrumentu wsparcia skierowanego do inwestorów społecznego budownictwa czynszowego polegającego na zawieszeniu spłaty kredytu udzielonego przez Bank Gospodarstwa Krajowego, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 26 października 1995 r. o społecznych formach rozwoju mieszkalnictwa (j.t. Dz.U. z 2024 r., poz. 527).
Warunkiem tej formy pomocy będzie, jak dotychczas, przesłanka udzielenia kredytów na przedsięwzięcia inwestycyjno-budowlane mające na celu budowę lokali mieszkalnych na wynajem lub budowę lokali mieszkalnych, do których ustanowione zostanie spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego, przeznaczonych dla lokatorów o umiarkowanych dochodach (bez zdolności kredytowej). Zawieszenie spłaty kredytu będzie możliwe na czas czterech miesięcy w 2024 r., jednak łącznie nie dłuższy niż 12 miesięcy.
Wejście w życie ustawy
Ustawa o zmianie ustawy o wsparciu kredytobiorców, którzy zaciągnęli kredyt mieszkaniowy i znajdują się w trudnej sytuacji finansowej oraz ustawy o finansowaniu społecznościowym dla przedsięwzięć gospodarczych i pomocy kredytobiorcom wejdzie w życie po upływie 7 dni od dnia ogłoszenia w Dzienniku Ustaw.